710 życiorysów w bazie
codziennie nowe aktualizacje

Stanisław Wyspiański życiorys

   Twoim zdaniem...

Kto był według Ciebie lepszym pisarzem?

  1. Biografia i życiorys Stanisława Wyspiańskiego

    Stanisław Wyspiański to polski pisarz, dramaturg, malarz i architekt. Urodził się 15 stycznia 1869 roku w Krakowie. Uhonorowany Nagrodą Polskiej Akademii Umiejętności. Współzałożycieli Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”.

  2. Dzieciństwo

    Jego ojciec był rzeźbiarzem. Matka zmarła, gdy miał 7 lat. Przez pewnie czas wychowaniem chłopca zajął się ojciec. Nie mógł jednak sprostać obowiązkom związanym z wychowaniem syna, dlatego Stanisławem zajęło się wujostwo.

  3. Wykształcenie

    Pisarz uczęszczał do gimnazjum św. Anny w Krakowie. Po zdaniu matury rozpoczął studia na wydziale filozoficznym na Uniwersytecie Jagiellońskim. Studiował również malarstwo w Szkole Sztuk Pięknych w Krakowie. Od 1881 roku uczył się w Akademii Colarossiego w Paryżu.

  4. Dramat

    W dorobku twórczym Stanisław Wyspiański ma 20 dramatów. Ich tematyka nawiązuje do różnych wydarzeń historycznych. Wyspiański w swoich dziełach polemizuje z romantyzmem, parafrazuje utwory Homera, przedstawia kwestie związane z polską wsią. Jego utwory sprzeciwiają się marazmowi, uwikłaniu w przeszłość, sentymentalnym nastrojom patriotycznym. Dramaturg czerpie inspiracje z życia codziennego, z wydarzeń historycznych, dzieł sztuki, czy też mitów helleńskich i judejskich. Dramaty przepełnione są symbolami.

    Popularność przyniosły mu jeszcze za jego życia dzieła, takie jak: Wesele, Wyzwolenie i Bolesław Śmiały. Po wystawieniu w teatrze ostatniego utworu, Wyspiański wdał się w spór z dyrektorem Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie. Urażony wstrzymał wystawianie swoich dzieł i nie wyraził zgody na odgrywanie nowych dramatów.

  5. Malarstwo

    Stanisław Wyspiański posiada spory dorobek artystyczny. Tworzył obrazy olejne, szkicowniki, rysunki oraz pastele. Na jego obrazach pojawiały się motywy roślinne, krajobrazy, portrety, a także autoportrety. Projektował również witraże, meble i wnętrza.

    Artysta lubił malować swoje dzieci. Często przedstawiał je śpiące lub karmione. Na jego obrazach pojawiają się również przyjaciele – Jacek Malczewski, Ludwik Solski czy Eliza Pareńska. Chętnie malował Kraków – kopiec Kościuszki, Wisłę, planty, Rudawę.

    Stanisław Wyspiański tworzył także witraże. Zaprojektował między innymi witraże w Bazylice Mariackiej, w kościele Franciszkanów w Krakowie oraz w katedrze wawelskiej.

  6. Życie prywatne

    Poeta związany był z Teodorę Teofilę Pytko. Kobieta miała nieślubnego syna, którego uznał. Para miała również trójkę wspólnych dzieci – córkę i dwóch synów.

    Przyjaźnił się z Lucjanem Rydlem, który zaprosił go na swoje wesele w Bronowicach Małych. Wydarzenie to było inspiracją do dramatu Wesele.

    Artysta dużo podróżował. Zwiedził Europę – Włochy, Szwajcarię, Francję, Niemcy. Z podróży czerpał inspirację oraz miał możliwość zapoznania się z działaniem teatru europejskiego.

  7. Śmierć

    Stanisław Wyspiański zmarł na kiłę 28 listopada 1907 roku. Został pochowany na Skałce w Krakowie. W 75. rocznicę jego śmierci odsłonięto w Krakowie pomnik Stanisława Wyspiańskiego.

  8. Wybrane dramaty

    • Legenda (1897)
    • Warszawianka (1898)
    • Lelewel (1899)
    • Legion (1900)
    • Wesele (1901)
    • Wyzwolenie (1903)
    • Bolesław Śmiały (1903)
    • Noc Listopadowa (1904)
    • Akropolis (1904)
    • Powrót Odysa (1907)
  9. Wybrane obrazy

    • Planty o świcie (1894)
    • Helenka (1900)
    • Dziewczynka z wazonem z kwiatami (1902)
    • Zakola Wisły (1904)
    • Śpiący Staś (1904)
    • Widok z okna pracowni na Kopiec Kościuszki (1904)
    • Macierzyństwo (1905)
    • Widok z okna pracowni artysty na Kopiec Kościuszki w zadymce śnieżnej w szary zimowy dzień (1905)

Skomentuj / dodaj informacje o osobie

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

2 + 1 =

Komentarze

Podobne biografie i życiorysy

Źródła

Zdjęcie pochodzi z portalu pl.m.wikipedia.org. Zdjęcie jest na licencji Creative Commons.